आश्लेषा नक्षत्र

चिन्हातला सर्प वेटोळे घालून बसला आहे, दंश करत नाही. हा असा प्राणी आहे जो सगळ्या अंगाने जाणतो आणि आपले विचार आपल्यापाशी ठेवतो. ग्रंथांत आश्लेषेतला चंद्र सूक्ष्म, खाजगी आणि भोवतालचे वातावरण चटकन ओळखणारा म्हणून वाचला जातो. शास्त्रीय वर्णनांत बारीक बुद्धी, इतर जे बोलत नाहीत ते समजण्याची सहज जाण, विश्वासात घेतलेल्या थोड्याच माणसांशी घट्ट बांधिलकी, आणि उपकार जितका आठवतो तितकाच अपमानही आठवण्याची सवय यांचा उल्लेख आहे. नाग देवता या स्थानाला गुप्त ज्ञान, उपचार आणि दाखवण्याऐवजी जपून ठेवली जाणारी समज यांच्याशी जोडतात.

स्वामी बुध या सगळ्याला धारदार बुद्धीत घडवतो. तो शब्दांवरची पकड, पटवण्याचे आणि व्यूहरचनेचे कौशल्य, आणि गोष्टी खरोखर कशा जुळतात हे शोधण्यात रमणारे मन देतो. जुने ग्रंथ ज्या बाजूवर रेंगाळतात ती ही: ही बुद्धी बचावात्मक झाली की काय होते. गुप्तता, जवळच्या माणसांवर नियंत्रण ठेवण्याची इच्छा, कारण नसताना संशय, आणि शब्दांतून दिलेला डंख. राक्षस गण हे नाव याच स्वसंरक्षक, उपजत गुणाकडे बोट दाखवते, कोणत्याही दुष्टपणाकडे नव्हे. इथे चंद्र स्वतःच्या राशीत असल्याने संयमाखालच्या भावना प्रबळ असतात, आणि ग्रंथ जे वर्णन करतात त्यातला मोठा भाग त्या आत रोखून धरण्याच्या श्रमातून येतो.

चरण धनु, मकर, कुंभ आणि मीन नवमांशांत पडतात. पहिला सर्वात मोकळा आणि मनातले बोलायला सर्वात तयार; दुसरा सर्वात महत्त्वाकांक्षी आणि संयत; तिसरा सर्वात अलिप्त आणि विश्लेषक; चौथा, जो नक्षत्र आणि राशी दोन्ही संपवतो, सर्वात संवेदनशील आणि सर्वात अंतर्मुख.

लोकप्रिय लिखाणात आश्लेषेची जी प्रतिमा आहे, तिला ग्रंथांचा आधार नाही. इथला चंद्र कोणाला कपटी, थंड किंवा वाईट हेतूचा बनवत नाही, आणि विश्वासघात, नुकसान किंवा नात्यांतल्या अडचणींचे ते भाकीत नाही. परंपरा ज्याचे वर्णन करते तो एक सावध आणि स्वतःला जपणारा स्वभाव आहे, आणि जो गुण संशयात बदलू शकतो तोच आश्लेषेतल्या चंद्राला काळजीपूर्वक सल्ला देणारा, विश्वास जपणारा आणि निष्ठावान मित्र बनवतो. या नक्षत्राचे शेवटचे अंश कर्क राशीचेही शेवटचे अंश आहेत, ज्यांच्याकडे काही वाचणारे जल आणि अग्नी यांचा संधिबिंदू म्हणून अधिक लक्षपूर्वक पाहतात, पण तो पूर्ण पत्रिकेत तोलण्याचा मुद्दा आहे, आयुष्यावर मारायचा शिक्का नाही.